काठमाडौं, विश्वभरका अखबारहरूमा संकट बढ्न थालेको छ । पत्रपत्रिकामा प्रयोग हुने कागजको मूल्य द्रुत गतिमा बढिरहेको छ। जसका कारण पत्रपत्रिका निकाल्नु चुनौती बन्दै गएको छ। कागजको उत्पादन घटेको छ र आपूर्ति कमजोर भएको छ। यही कारण अखबारी कागजको मूल्य हालसम्मकै उच्च भएको हो।
भारतले आफ्नो ५० प्रतिशत न्यूजप्रिन्ट अन्य देशबाट खरिद गर्छ। डिसेम्बर २०२० सम्म आयातित अखबारी कागजको मूल्य प्रतिमेट्रिक टन ३८० अमेरिकी डलरदेखि ४०० अमेरिकी डलर थियो, जुन अहिले बढेर प्रतिमेट्रिक टन १०५० अमेरिकी डलरदेखि ११०० अमेरिकी डलर पुगेको छ। अखबारी कागजको मूल्य १७५ प्रतिशतभन्दा बढी बढेको स्पष्ट छ।
भारतले रुस, क्यानडा र युरोपबाट आवश्यक पर्ने कागजको ५० प्रतिशत आयात गर्छ। रुस–युक्रेन युद्धका कारण आपूर्ति अवरुद्ध भएको हो। क्यानाडामा अनिवार्य खोपको कारण, ट्रक चालकहरू हडतालमा गएका छन्, जसका कारण आपूर्ति बन्द रहेको छ ।
यस्तै,महामारीको समयमा अनलाइन किनमेल बढेको कारण ब्राउन पेपरको माग बढेको छ। कागज मिलहरूले बढी ब्राउन पेपर उत्पादन गरिरहेका छन्। अखबारी कागजको उत्पादन घटेको छ। २०१७ मा, जहाँ विश्वमा २.३८ करोड टन अखबारी कागज उत्पादन हुन्थ्यो, अहिले यो ५० प्रतिशत घटेर १.३६ करोड टनमा झरेको छ।
महामारीले स्क्र्यापको कम संकलन भएको छ र स्क्र्याप अखबारी कागजको मुख्य कच्चा पदार्थ हो। कुनै समय १० देखि १२ रुपैयाँमा बिक्री हुने स्क्यार्प अहिले प्रतिकिलो ३५ देखि ४० रुपैयाँमा बिक्री भइरहेको अवस्था छ।
जुलाई २०२० मा, चीनले वेस्टेज आयातमा प्रतिबन्ध लगाएको थियो। जसका कारण चिनीया मिलहरुले पनि कच्चा पदार्थको अभाव झेल्नु परेको थियो। यस्तो अवस्थामा चीनले पनि महँगो दरमा कागज आपूर्ति गर्न थाल्यो। भारतीय मिलहरूले पनि चीनमा निर्यात गरे र देशमा कागजको संकट भयो।
माथिका उल्लेखित कुरा अखबारी कागजको मूल्य बढ्नुका मुख्य कारक हुन् ।
प्रतिक्रिया